Cross

De geconcentreerde aandelenmarkt

februari 11, 2024

De geconcentreerde aandelenmarkt

De grootste bedrijven in de index verslaan nu al tien jaar de aandelenmarkt en worden daardoor steeds groter. Het spreekt voor zich dat de grootste aandelenmarkt (de VS) daar het meest van profiteert. De VS weegt inmiddels meer dan 70 procent in de wereldindex. Het gewicht van de zeven grootste aandelen (de Magnificent Seven) in de Verenigde Staten nadert de 30 procent. Die outperformance heeft verschillende oorzaken. Zo waren deze bedrijven tien jaar geleden goedkoop en hebben ze bovengemiddeld geprofiteerd van de komst van de iPhone. Maar er is meer. Er is in die tien jaar ook veel geld richting indexbeleggen gegaan en ook hiervan hebben de grootste bedrijven het meest geprofiteerd.

De geconcentreerde aandelenmarkt

Een index kijkt terug

Wie terugkijkt in de geschiedenis zal zien dat de grootste tien bedrijven in de index normaal gesproken achterblijven bij de index. Dat is ook niet zo vreemd. Een index is per definitie een samenstelling van bedrijven die het in het verleden al goed hebben gedaan. Normaal gesproken presteert daarom een gelijk-gewogen index ook beter dan een naar marktkapitalisatie gewogen index. Iets meer dan tien jaar geleden waren Amerikaanse aandelen bepaald niet populair en lag de waardering van wat nu de Magnificent Seven is op gemiddeld op 15 keer de winst. Wel wisten Amerikaanse bedrijven volop te profiteren van de lage rente door eigen aandelen in de te kopen. Dat was ook een gevolg van de hete adem van private equity huizen in de nek van Amerikaanse CEO’s en CFO’s. Als het management de balans van deze bedrijven niet zouden optimaliseren, dan wilden de private equity-huizen het vuile werk wel even opknappen. Het gevolg een sterke stijging van de winst per aandeel en daaraan gekoppeld een stevige outperformance van Amerikaanse aandelen.

De geconcentreerde aandelenmarkt

Het succes van Big Tech

Verder profiteerden deze bedrijven van verschillende disruptieve innovaties. Deels omdat ze door acquisities beter in staat waren om zich snel aan te passen, maar ook omdat de schaalgrootte zorgt voor steeds betere netwerkeffecten. Dankzij de vele verdragen met andere landen op het gebied van de vrijhandel, kon een nieuw product of dienst in steeds kortere tijd viraal gaan waarna het al snel een groot marktaandeel had: winner takes all. Dat effect wordt op dit moment versterkt door kunstmatige intelligentie. Meer data is altijd beter dan minder data. Het bedrijf met de meeste data komt het verst met kunstmatige intelligentie. Dat zorgt er niet alleen voor dat de groten groter worden, maar het wordt ook heel moeilijk om als startend of klein bedrijf daartegen te concurreren. Afgelopen week werd bekend dat Sam Altman (de CEO van OpenAI) het wel gaat profiteren. Altman wil tussen de 5 en de 7 biljoen dollar (!) ophalen om daarmee AI-chips te gaan produceren. Afgezien van het feit dat dit goed nieuws is voor Nederlandse bedrijven ASM, ASML en Besi, lijkt dit geen gemakkelijke opgave. Maar volgens Altman heeft de wereld meer chipsfabrieken, datacenters etc nodig.

Big Tech heeft geprofiteerd van groei indexbeleggen

De grote tech-bedrijven hebben sterk geprofiteerd van de groeiende populariteit van indexbeleggen. Dankzij de indexbeleggers kon de waardering van deze bedrijven stijgen en waren ze in staat om met behulp van hun eigen aandelen vele bedrijven over te nemen die konden zorgen voor toekomstige groei. Daarmee wordt wel de marktwerking gefrustreerd. Vraag en aanbod zorgen er op de financiële markten normaal gesproken voor dat het bedrijf met de beste vooruitzichten het meeste kapitaal krijgt. Dat proces wordt gefrustreerd door indexbeleggers, daar gaat het meeste kapitaal naar het bedrijf met het zwaarste gewicht in de index. Aangezien in de index vooral bedrijven zitten die in het verleden al goed hebben gepresteerd is dit een soort momentumstrategie, wachtend op de welbekende reversal. Dat wordt wel steeds moeilijker aangezien veel van deze Big Tech-bedrijven een natuurlijk monopolie hebben gekregen. In de eerste plaats was dit een gevolg hun eigen innovatiekracht, maar op een gegeven moment doen deze bedrijven er alles aan om hun machtspositie te behouden.

Peak indexing

Vorige week maakte ik de vergelijking met Japan waar de aandelenmarkt in 1990 drie keer groter was dan het aandeel van de Japanse economie in de wereldeconomie. Op dit moment geldt hetzelfde voor de Verenigde Staten. Het gewicht van Japan ging in 1990 richting de 50 procent, dat van de VS is nu meer dan 70 procent.           Net als Japan toen, is het voor wat betreft de VS onwaarschijnlijk dat het land in de toekomst goed is voor meer dan 70 procent van alle winsten wereldwijd. Als een individu is het zinvol om in de index te beleggen, mits andere marktparticipanten maar ervoor zorgen dat bedrijven in de index fundamenteel goed zijn gewaardeerd. Als echter iedereen in de index gaat beleggen dan geven kapitaalmarkten niet meer de juiste prikkels aan bedrijven. Dus zolang een indexbelegger een free rider kan zijn, is er niets aan de hand. Het stopt echter wanneer iedereen een free rider wil zijn. De grote vraag is nu waar dat ‘peak indexing’ moment ligt. Waarschijnlijk valt het samen met een piek in Amerikaanse aandelen. Die piek wordt op dit moment bepaald door een piek in de Magnificent Seven. Nu is een zeepbel in de maak eenvoudiger identificeren dan om te bepalen wanneer die zeepbel wordt doorgeprikt.

Signalen voor een piek in de Amerikaanse aandelenmarkt

In 2000 had ik op de piek twee argumenten aan te geven dat dit de piek was in de dotcomzeepbel. Allereerst had de broker Lehman toen het koersdoel voor Softbank verdubbeld van 100.000 yen naar 400.000 yen, met als enige reden dat de koers in een week van 80.000 en naar 160.000 yen was gestegen. Het tweede argument was de beursgang van World Online. In het prospectus stond keurig dat bedrijfjes die door World Online in januari 2000 waren geacquireerd nu voor het honderdvoudige naar de beurs gingen. Veel mensen namen dat Nina Brink achteraf persoonlijk kwalijk, maar ze hadden beter het prospectus vooraf kunnen lezen. Het getuigt immers eerder van een zekere genialiteit om exact op de top van de markt je bedrijf naar de beurs te brengen. Wellicht dat er deze keer vergelijkbare signalen zijn die zullen wijzen op een piek in de Amerikaanse markt, wellicht na een succesvolle beursgang van het nieuwe allergrootste bedrijf ter wereld van Sam Altman.

 

Han Dieperink, Chief Investment Officer


Disclaimer                                                                                                    

            

Gerelateerde artikelen

Sentiment schiet door

Sentiment schiet door. Er is sprake van euforie op de financiële markten. Mogelijk dat er nog meer in het vat zit, gelet op de waardering.

Meer lezen

Het januari-effect in inflatie

Het januari-effect in inflatie, vooral de doorgevoerde inflatiecorrectie in langlopende contracten zorgden voor de verrassing.

Meer lezen

Nederland grootste wapenproducent

Nederlands grootste wapenproducent. Dankzij de snelle disruptieve innovatie op militair gebied is ASML nu essentieel voor defensie.

Meer lezen

Ontvang nu uw gratis boek

Lees meer over:

Nieuwe prioriteiten in het post-Corona tijdperk

De versnellende IT-revolutie

De kracht van het verhaal

Oplossingen voor diverse crises met duurzame thema's





    Door uw bericht in te sturen bevestigt u dat u akkoord gaat met de opslag en verwerking van uw persoonsgegevens door Auréus, zoals uiteengezet in de
    Privacyverklaring.











      Uw privacy is belangrijk voor ons. Graag willen we u op de hoogte houden van gerelateerde informatie. Mogen we u af en toe een e-mail sturen?


      Koffie?

      In de Auréus podcast van Auréus verkennen we de wereld van beleggen op
      de beurs, investeren in vastgoe

      Plan een oriënterend telefoongesprek






        Door uw bericht in te sturen bevestigt u dat u akkoord gaat met de opslag en verwerking van uw persoonsgegevens door Auréus, zoals uiteengezet in de
        Privacyverklaring.