Wachten tot de goudbubbel barst

Het antwoord ligt grotendeels bij de centrale banken. Sinds 2022 kopen deze wereldwijd massaal goud aan. In 2022 werd maar liefst 1.080 ton gekocht – het hoogste niveau sinds 1950. Deze trend heeft zich voortgezet, met recordaankopen in zowel 2023 als 2024. Volgens recente enquêtes van de World Gold Council verwacht 95% van de centrale banken dat de mondiale goudreserves de komende twaalf maanden zullen toenemen. In 2021 was dat nog maar 52%. Deze dramatische verschuiving weerspiegelt het groeiende vertrouwen in goud als strategische reserve.

Meerdere factoren spelen een rol. Ten eerste is er de toenemende geopolitieke onzekerheid. Ten tweede maken centrale banken zich zorgen over hun eigen onafhankelijkheid, vooral nu politieke druk op monetaire autoriteiten toeneemt. Ten derde zijn er groeiende begrotingstekorten in ontwikkelde economieën. En ten vierde speelt dedollarisatie een rol: landen zoals China en Rusland willen minder afhankelijk worden van de dollar. Rusland is een sprekend voorbeeld: het land verkocht bijna al zijn Amerikaanse staatsobligaties en verving deze door 274 ton goud. Deze verschuiving versnelde vooral na de westerse sancties tegen Rusland in 2022. China heeft zijn goudposities eveneens fors uitgebreid als onderdeel van een bredere strategie om zijn reserves te diversifiëren.

Zwakkere dollar helpt goudprijs

Een tweede belangrijke drijfveer is de verzwakkende Amerikaanse dollar. Sinds begin 2025 is de dollarindex (DXY) met ongeveer 10% gedaald. Dit maakt goud goedkoper voor beleggers die in andere valuta’s handelen, zoals de euro. Het wisselkoerseffect versterkt de vraag, vooral in opkomende markten waar goud nog altijd wordt gezien als veiliger alternatief voor instabiele lokale munten.

Relatief nieuw is dat ook institutionele beleggers massaal instappen. Waar beleggingsfondsen in 2023 en 2024 nog terughoudend waren, zien we in 2025 een sterke instroom. Het zijn vooral momentumbeleggers. Grote spelers hebben hun portefeuilles aangepast om meer ruimte te maken voor goud, zelfs naast hun AI-aandelenposities. Deze hernieuwde belangstelling van grote institutionele partijen ondersteunt de rally. Goldman Sachs waarschuwt zelfs dat de goudprijs naar 5.000 dollar per troy ounce zou kunnen schieten als slechts één procent van de wereldwijde particuliere staatsobligatieposities naar goud zou verschuiven.

Het voelt als 1979

Eind jaren zeventig schoot de goudprijs ook omhoog in een periode van ongecontroleerde inflatie en dalend vertrouwen in overheidsinstellingen. Net als toen zien we nu dat goud profiteert van meerdere factoren tegelijk: ruime liquiditeit, verslechterende geopolitiek, afnemend vertrouwen in de inflatiebestrijding door centrale banken, en een zwakkere dollar. In 1979 bevond goud zich in een zeepbel die uiteindelijk zou barsten. Tussen 1979 en 1982 verdampten alle reële prijswinsten van goud.

Goud biedt slechts beperkte bescherming tegen inflatie. In tegenstelling tot wat veel mensen denken, heeft goud historisch gezien alleen beter gepresteerd dan aandelen tijdens periodes van extreme inflatie boven de zes procent. Bij gematigde inflatie tussen twee en zes procent deden aandelen het juist beter. De tijd is voorbij dat de inflatiedoelstelling van 2% moest worden gezien als een plafond. Het is nu veel meer een vloer, maar 6% is ver weg.

Verder is goud geen betrouwbare veilige haven. Tijdens grote beursdalingen sinds 1980 leverde goud gemiddeld een negatief rendement op van drie procent, terwijl staatsobligaties gemiddeld elf procent stegen. Goud biedt dus niet altijd de bescherming die beleggers verwachten tijdens crises. Dit is een belangrijk inzicht voor wie goud koopt als verzekering tegen beursdalingen.

Ook kent goud grote prijsschommelingen. Sinds 2010 waren er negentien periodes waarin de goudprijs meer dan twintig procent daalde, vooral als reactie op een eerdere stijging. De volatiliteit is dus aanzienlijk, wat goud minder geschikt maakt als stabiele waardeopslag. Beleggers die stabiliteit zoeken, kunnen daarom teleurgesteld worden door de grote schommelingen in de goudprijs.

Tot slot wijst de koper-goud ratio naar een mogelijke onbalans. De verhouding tussen koper en goud geeft vaak signalen over economische groei. Normaal gesproken dalen beide samen met de rente bij economische vertraging. Maar sinds 2022 zien we een vreemde combinatie: de koper-goud verhouding daalt omdat goud relatief stijgt, maar de rente ook. Dit suggereert dat óf de rente te hoog is voor de verwachte economische groei, óf dat goud te duur is geworden.

Goud in portefeuille?

Voor Nederlandse beleggers blijft de vraag: hoort goud thuis in een gediversifieerde portefeuille? Aan de ene kant zijn er duidelijke voordelen. Goud heeft een lage correlatie met aandelen, obligaties en zelfs bitcoin, waardoor het aantrekkelijk lijkt als diversificatie-instrument. Het biedt bescherming tegen extreme scenario’s, maar dan alleen in fysieke vorm. Meer mensen zien het als hedge tegen valutarisico’s, vooral voor beleggers die zich zorgen maken over de koopkracht van hun vermogen in verschillende valuta’s.

Maar er zijn ook belangrijke nadelen. Goud genereert geen inkomsten in de vorm van dividend of rente, wat betekent dat je alleen kunt profiteren van prijsstijgingen. Het kent grote prijsschommelingen, wat het minder geschikt maakt voor beleggers met een lage risicotolerantie. Goud biedt geen betrouwbare bescherming tijdens crises, zoals historische data aantonen. En op lange termijn blijft het rendement achter bij dat van aandelen.