Van marktkap gewogen naar gelijk gewogen

Dankzij de sterke koersstijging van de grootste techbedrijven presteert de naar marktkapitalisatie gewogen index al enige tijd veel beter dan de gelijk gewogen index. Op lange termijn zijn beide indices sterk gecorreleerd, maar het achterblijvende rendement van de gelijk gewogen index zorgt voor een historisch grote discount. Voor een groot deel is de outperformance van de grootste techbedrijven te danken aan de superieure resultaatsontwikkeling. Bij veel bedrijven in de index ontwikkelen de resultaten zich al langere tijd zijwaarts, terwijl de winsten van grote techbedrijven – mede dankzij de belangstelling voor kunstmatige intelligentie – sterk stijgen. Wel neemt het verschil in winstgroei met de markt af. Gelet op het eveneens historisch grote waarderingsverschil is het aantrekkelijk om hiervan te profiteren door meer in gelijk gewogen indexproducten te beleggen.

Verschillende wegingsmethoden

Er zijn verschillende manieren om een index te bouwen. De oudste indices zijn prijsgewogen indices. Dat zijn bijvoorbeeld de Dow Jones index en de Nikkei 225 index. Beide indices zijn simpel een optelsom van de prijzen van de onderliggende aandelen, met als gevolg dat aandelen met een hoge prijs veel zwaarder wegen dan aandelen met een lage prijs. In theorie zou door een aandelensplitsing het gewicht van het bedrijf in de index navenant afnemen.

De reden dat er aanvankelijk voor prijsgewogen werd gekozen, is het ontbreken van rekenkracht. Een prijsgewogen index is vrij eenvoudig te berekenen, in tegenstelling tot een naar marktkapitalisatie gewogen index. Bij zo’n index moet het aantal aandelen in de index worden vermenigvuldigd met de prijs van die aandelen. Het voordeel van zo’n index is dat het aandeel met de meeste liquiditeit (in de zin van verhandelbaarheid) ook het zwaarst weegt. Verder hoeft zo’n index in theorie niet geherbalanceerd te worden. Dat verklaart ook de populariteit bij het gebruik in ETFs.

Free float

Indexbeleggers denken dat ze altijd de markt kopen, maar dat doen ze niet. Zo is het bij aandelen heel gebruikelijk dat er per aandeel wordt gekeken naar de free float, het deel van de aandelen die vrij verhandelbaar zijn. De gedachte is dat grootaandeelhouders hun aandelen niet willen verkopen. Toch is dit betrekkelijke onzin. Alles heeft een prijs en zelfs de familie Heineken zal overwegen bij een plotselinge verdrievoudiging van de koers van het aandeel om alles te verkopen. Toch zitten deze aandelen in handen van de familie in geen enkele index. Dat is vaak niet het geval bij obligaties, terwijl daar de grootste koper (de centrale bank) geen enkele interesse heeft in de prijs. Centrale bankiers hebben volop obligaties opgekocht, maar deze obligaties tellen nog altijd gewoon mee in de index, ondanks het feit dat centrale bankiers zelfs tegen een negatieve rente niet bereid zijn om deze te verkopen.

Factor-effecten

Nu bestaat elke index uit bedrijven die het in het verleden goed gedaan hebben. Met name in naar marktkapitalisatie gewogen indices wegen de grootste bedrijven het zwaarst. Daarmee legt de index automatisch de nadruk grote groei-bedrijven. In theorie is dat onverstandig, want volgens de literatuur is het beter om in smallcaps te beleggen dan in largecaps en de voorkeur te geven aan value-aandelen in plaats van groei-aandelen. Toch zijn er meerdere redenen waarom megacaps de afgelopen jaren zo goed hebben gepresteerd. De verschillen tussen deze bedrijven en de rest van de markt zijn zo groot geworden dat er een tegengestelde beweging mogelijk en zelfs waarschijnlijk is.

Gelijk gewogen voordelen

Vooral veel bedrijven die gevoelig zijn voor de economische cyclus, zijn op dit moment interessant. Dat komt door het feit dat veel van deze bedrijven gewaardeerd worden alsof er sprake is van een recessie. In de afgelopen maanden was er meerdere keren (augustus, september) sprake van een steeds terugkerende angst voor zo’n recessie. Als er een recessie komt, dan is dat natuurlijk niet goed voor de winstontwikkeling van deze cyclische bedrijven. Inmiddels mag in plaats van een recessie eerder een groeiversnelling worden verwacht. Het BBP in de Verenigde Staten groeit in het derde kwartaal waarschijnlijk al met 3,2 procent volgens de Atlanta Fed. De groei wordt verder aangezwengeld door de eerste renteverlaging van de Fed en de maatregelen in China om de economische groei te stimuleren.

Ook de inkoopmanagers wijzen steeds meer op zo’n groeiversnelling. Op korte termijn speelt wellicht nog de onzekerheid rondom de presidentsverkiezingen, maar dat is een tijdelijk fenomeen. Verder is een voordeel van gelijk gewogen indices dat er regelmatig wordt geherbalanceerd (elk kwartaal) waardoor er wordt bijgekocht in aandelen die dat kwartaal zijn gedaald en verkocht in aandelen die in dat kwartaal zijn gestegen. Gelijk gewogen indices zijn daardoor veel actiever dan passieve naar marktkapgewogen indices.

Verschillende sectorgewichten

In de gelijk gewogen indices hebben de grote techbedrijven een veel lager gewicht dan in de naar marktkapitalisatie gewogen index. Dat lagere gewicht in deze bedrijven komt terug in een hoger gewicht in rentegevoelige en cyclisch sectoren zoals industrie, dienstverlening, vastgoed en nutsbedrijven. Dat zijn sectoren die bovengemiddeld profiteren van renteverlagingen in combinatie met een aantrekkende economische groei. Als de groeiverschillen afnemen, of wanneer het groeistokje wordt overgenomen door de overige bedrijven in de index, is zo’n hoge waardering minder goed te rechtvaardigen. Daarbij komt dat vergeleken met een naar marktkapitalisatie gewogen index, een gelijk gewogen index ook meer diversificatie kan bieden gezien de hoge concentratie in slechts enkele techbedrijven. Binnen gelijk gewogen indices is er dan ook geen dominante sector.

Han Dieperink, Chief Investment Officer

Disclaimer