Lagere rente, hogere koersen

• Lagere inflatie zorgt voor lagere rentes, goed voor obligaties en aandelen

• Potentieel hogere waarderingen, juist dankzij de groeivertraging

• Winstmarges blijven hoog door positieve productiviteitsontwikkelingen

• Productiviteit stijgt verder door krappe arbeidsmarkt en investeringen

• Er is veel ruimte voor hogere koersen, na 2 jaar zijwaartse aandelenmarkt

De hoogte van de rente is gekoppeld aan de ontwikkeling van de inflatie. Doordat de inflatie nu al meer dan een jaar dalende is, hebben centrale bankiers voldoende vertrouwen om te zinspelen op lagere beleidsrentes. Daarbij rekenen ze op een vertragende economie, waarbij ze wel een recessie willen voorkomen. Het bereiken van de inflatiedoelstelling van 2 procent zonder dat er sprake is van een recessie, wordt ook wel een zachte landing genoemd. 

Juist die groeivertraging van de economie kan zorgen voor hogere waarderingen. Dat klinkt niet logisch, want lagere groei drukt ook de winstgroei. Het effect van de rente is echter veel groter. Waar het verband tussen winsten en waardering lineair is, heeft een lagere rente een exponentieel effect op waarderingen. Wanneer de rente daalt van 5 procent naar 4 procent, kan de waardering daardoor met 25 procent omhoog. Die combinatie zorgt voor een verdere rally op de aandelenmarkt.

De druk op de winsten is ook beperkt door de stijgende productiviteit, waardoor na inflatie en productiviteitsverbetering de lonen zich gematigd ontwikkelen. De loonkosten per eenheid product kunnen zelfs dalen. De kosten voor bedrijven kunnen verder dalen doordat in een gematigde ontwikkeling van de wereldeconomie ook de import-, grondstoffen- en energieprijzen dalen. Wat dat betreft is slecht economisch nieuws dus goed nieuws voor de aandelenmarkt.

Stijgende productiviteit is onder meer een gevolg van de krappe arbeidsmarkt. Dan wordt er meer geïnvesteerd in automatisering en tegenwoordig kunstmatige intelligentie om met minder mensen hetzelfde te kunnen produceren. Dit effect wordt versterkt door de deglobaliseringstrend, omdat dat goedkope arbeid uit de lagelonenlanden ingeruild wordt tegen dure arbeid in het Westen. Daarbovenop komen investeringen voor grote transities zoals digitale transformatie en de energietransitie. 

De ruimte voor k/w-expansie is relatief groot. Aandelenmarkten ontwikkelden zich afgelopen twee jaar zijwaarts, terwijl de winsten wel zijn gestegen. Afgelopen jaar werd de stijging gedragen door grote tech-aandelen als Nvidia, Google, Microsoft, Amazon, Apple en Meta. Bij deze bedrijven is de gemiddelde operationele winstmarge in de afgelopen drie jaar zelfs met 5 procentpunt gestegen van 24 procent naar 29 procent. Zulke bedrijven verdienen een hogere waardering. Het resultaat is echter dat ze zijn gewaardeerd op het laagste niveau van de afgelopen vijf jaar. Buiten tech is er ook voldoende ruimte voor k/w-expansie. Ons advies is in een portefeuille aandelen te overwegen en obligaties te onderwegen. De trends voor wat betreft inflatie, rente en waardering zijn ook positief voor het rendement op private markten. 

Han Dieperink, CIO