Gelijk gewogen beleggen
15 februari 2026
De Amerikaanse aandelenmarkt staat op een kantelpunt. Na jaren waarin een handvol technologiereuzen vrijwel de gehele markt droeg, zien we nu een kentering. De recente terugval in technologie- en AI-aandelen heeft het debat over concentratierisico nieuw leven ingeblazen. En daarmee groeit de belangstelling voor een alternatief dat even simpel als doeltreffend is: gelijk gewogen beleggen.
Een markt die op tien namen draait
De S&P 500 is de bekendste aandelenindex ter wereld en 64% van de wereldindex, maar de naam is misleidend. Het klinkt als een breed gespreid mandje van vijfhonderd bedrijven. In werkelijkheid wordt het rendement gedomineerd door een klein clubje mega-caps. De tien grootste aandelen vertegenwoordigen zo’n 40% van de index. Negen daarvan, met uitzondering van Berkshire Hathaway, zijn direct verbonden aan het AI-thema. De technologiesector alleen al weegt 33% in de index, terwijl de op één na grootste sector, financials, slechts 13% uitmaakt.
Die concentratie werkte jarenlang in het voordeel van beleggers. Maar het is een tweesnijdend zwaard. Toen Nvidia begin 2025 in één dag 17% daalde, sleepte dat ene aandeel de gehele index met ruim een procent omlaag. Dat illustreert de kwetsbaarheid: één bedrijf, hoe indrukwekkend ook, kan de koers van een index met vijfhonderd namen disproportioneel beïnvloeden.
Het simpele alternatief
Een gelijk gewogen S&P 500-index kent elk aandeel hetzelfde gewicht toe ongeacht de beurswaarde. Apple weegt evenveel als een regionale bank of een industrieel bedrijf. Bij elke herweging, doorgaans per kwartaal, worden winnaars deels verkocht en achterblijvers bijgekocht. Dat is in essentie een gedisciplineerd, op regels gebaseerd mechanisme van hoog verkopen en laag bijkopen. Het is beleggen zonder sentiment.
Het effect op de sectorverdeling is aanzienlijk. Waar technologie in de reguliere S&P 500 een derde uitmaakt, is dat gewicht in de gelijk gewogen variant veel bescheidener. Sectoren als industrie, gezondheidszorg en basisconsumptie krijgen proportioneel meer ruimte. Geografisch gezien wordt de afhankelijkheid van mega-cap tech verminderd, wat leidt tot een breder economisch fundament onder de portefeuille.
Waarom juist nu?
Sinds eind 2025 presteert de gelijk gewogen S&P 500 beter dan de marktkapitalisatiegewogen variant. Dat is geen toeval. De marktcorrectie in grote groeiaandelen heeft de reguliere index onder druk gezet, terwijl de gelijk gewogen index doorstoomde naar nieuwe hoogtepunten. Die uiteenlopende koerslijnen vertellen een belangrijk verhaal: de Amerikaanse economie vertraagt niet, maar verbreedt.
De productiesector herstelt wereldwijd. Nieuwe orders trekken aan in de VS, Duitsland en Japan. De Atlanta Fed raamt de groei voor het vierde kwartaal van 2025 op 4 tot 5%. AI-investeringen sijpelen door naar de bredere economie en ondersteunen de vraag naar grondstoffen en industriële goederen. Dalende energiekosten en monetaire versoepeling dragen daaraan bij. Dit zijn allemaal ontwikkelingen waarvan honderden bedrijven profiteren, niet alleen de grote technamenamen.
Lessen uit het verleden
De geschiedenis biedt houvast. Na het uiteenspatten van de dotcom-bubbel (2000-2002), tijdens het herstel na de financiële crisis (2009-2013) en na de COVID-crash (2020-2021) presteerde de gelijk gewogen S&P 500 telkens beter dan de marktgewogen variant. Het patroon is herkenbaar: wanneer de markt verbreedt en niet langer door een handvol namen wordt gedragen, komt gelijk gewogen beleggen tot zijn recht.
Bovendien toont onderzoek aan dat gelijk gewogen strategieën in perioden van hoge volatiliteit stabieler presteren. De inherent contraire aard, systematisch bijkopen wat gedaald is en afbouwen wat gestegen is, dempt de uitschieters en benut mean reversion.
Kanttekeningen
Uiteraard is gelijk gewogen beleggen geen wondermiddel. In uitgesproken bullmarkten voor mega-caps, zoals we die in 2023 en 2024 zagen, blijft de strategie achter. De hogere blootstelling aan kleinere bedrijven brengt meer bedrijfsspecifiek risico met zich mee. En het kwartaalmatige herbalanceren leidt tot hogere transactiekosten, wat zich vertaalt in iets hogere fondskosten. Wie in de afgelopen jaren de S&P 500 gelijk gewogen kocht, zag een lager rendement dan de marktgewogen index. Maar dat is precies het punt: rendement uit het verleden is immers geen garantie.
Conclusie
De S&P 500 marktgewogen noteert momenteel met een premie van 40% ten opzichte van de gelijk gewogen variant. Dat waarderingsverschil is historisch groot. Voor beleggers die blootstelling aan de Amerikaanse markt willen behouden maar ongemakkelijk zijn met de extreme concentratie in AI en technologie, biedt de gelijk gewogen S&P 500 een logisch alternatief.
Het is geen afscheid van de Amerikaanse markt, het is juist een bredere omhelzing ervan. In een fase waarin de economische groei verbreedt, de productiesector herstelt en de waarderingen van mega-caps onder druk staan, spreekt de logica van gelijkwaardig wegen voor zich.
Han Dieperink, Chief Investment Officer
Abonneer op deze nieuwsbrief via
Gerelateerde artikelen
Financiële repressie
Het IMF waarschuwt voor de terugkeer van financiële repressie Wat betekent dit stille schuldenmiddel eigenlijk voor obligaties en aandelen?
Meer lezen
Stijgende rente is een teken van kracht
De stijgende rente zorgt voor onrust, maar vertelt een verhaal van kracht: van groei, winst en eerlijk rendement.
Meer lezen
Deglobalisering of reglobalisering?
Deglobalisering lijkt onvermijdelijk, maar de cijfers vertellen een ander verhaal: de wereldhandel verandert van vorm, niet van richting.
Meer lezen
