De vijf D’s van Trump

Afgelopen week begon Donald Trump, zoals verwacht, voortvarend met vele decreten, interviews en binnenlandse reizen. Per saldo viel het nieuws goed op de financiële markten, al speelt hierbij wel enig “bezit van de zaak” een rol. Door de kenmerkende onvoorspelbaarheid van Trump houden financiële markten bij zo’n gebeurtenis al snel rekening met een veel somberder scenario. Vooral op het gebied van de importtarieven viel het echter mee. Het voordeel van die ingeprijsde onzekerheid is dat het in de praktijk vaak meevalt. Hoog inzetten sluit ook aan bij de onderhandelingstechniek van Trump, beschreven in The Art of the Deal. Ook daardoor valt het uiteindelijke resultaat vaak mee. Het grootste risico is dat beleggers de komende maanden door de vele publiciteit rondom Trump op het verkeerde been worden gezet. Uiteindelijk is hij wel de eerste president die zijn populariteit afmeet aan de ontwikkeling van de (Amerikaanse) beurs.

Trump en inflatie

Het beleid van Trump is samen te vatten aan de hand van vijf D’s: Deportatie, Deglobalisering, Defiscalisering, Deregulering en DOGE. De eerste twee D’s zijn in theorie slecht voor de beurs, al zal dat waarschijnlijk in de praktijk meevallen. De laatste drie zijn voldoende positief om de negatieve effecten van de eerste twee te compenseren.

De tweede regeerperiode van Trump is in ieder geval in één opzicht onvergelijkbaar met de eerste. Tijdens de eerste regeerperiode was inflatie geen onderdeel van de campagne, maar nu moet Trump er alles aan doen om de inflatie onder controle te houden. Als Trump dat niet doet, dan zijn er voldoende leden binnen de Republikeinse partij – die niet zo lang geleden nog als onderdeel van de Tea Party streefden naar begrotingsevenwicht – om druk uit te oefenen. Verder zal de beurs onvermijdelijk reageren op maatregelen van Trump 2 die ongunstig worden ontvangen, zeker wanneer deze maatregelen de inflatie verder aanwakkeren.

Deportatie

Op de eerste dag van zijn presidentschap riep Trump de noodsituatie uit aan de grens met Mexico uit. Het is maar de vraag of de 11 miljoen illegale immigranten daadwerkelijk zullen worden gedeporteerd. Een moeder kan dan wel geen Amerikaans paspoort hebben, maar elk in de Verenigde Staten geboren kind wél. Gezinnen opbreken en geboren Amerikanen uitzetten komt niet goed over in de pers.

Wel zullen de asielaanvragen sterk worden gereduceerd, hoewel dit feitelijk onder Biden al sinds 2023 het geval was. Verder probeert Trump ervoor te zorgen dat Mexico zelf de grens sluit, door te dreigen met een importheffing van 25 procent. Deportatie is negatief voor de economie, omdat een krappe arbeidsmarkt arbeidskrachten mist, die bovendien ook consumenten zijn.

Overigens verschilt de situatie niet veel van Europa na de val van de muur. Alleen keren veel ‘Oostblokkers’ na gedane arbeid weer terug naar hun eigen land. Mexico is inmiddels echter zo rijk geworden dat Mexicanen niet meer voor een hongerloon in de VS willen werken. Voor goedkope arbeidskrachten moet je tegenwoordig verder naar het zuiden kijken.

Deglobalisering

De doelstelling van Trump 1 was niet deglobalisering; het was eerder een gevolg. Wat Trump met de importtarieven zocht, was een gelijk speelveld waarvan Amerikaanse bedrijven zouden profiteren. Voor Amerikanen was het immers bijzonder lastig om toegang te krijgen tot de Chinese markt, terwijl de handelsbarrières in Europa nog groter waren. Kijk alleen maar naar de gevolgen van Brexit. Door corona, de oorlog in Oekraïne en, in het geval van de VS, de machtsstrijd met China, is deglobalisering nu wel een serieuze kwestie. Dit geldt niet alleen voor de VS, maar ook voor veel andere landen, waaronder China.

De Chinezen waren ‘not amused’ door de vele sancties op het gebied van semiconductors en streven nu op vrijwel elk gebied naar autonomie. Het gevolg is dat China nu bijna alles zelf produceert, maar tegen veel lagere kosten. Westerse landen staan nu voor een keuze: accepteren ze dit, wat meer welvaart en minder inflatie oplevert? Of houden ze de deur gesloten, met als gevolg minder welvaart maar wel meer inflatie?

Deglobalisering in de Verenigde Staten is in veel gevallen ‘bad for business’. Dat is de belangrijkste reden waarom de gevolgen in de praktijk waarschijnlijk zullen meevallen. Als importtarieven op brede schaal worden ingezet, neemt de kans op vergeldingsmaatregelen toe. Uiteindelijk is er altijd nog de valutaire uitlaatklep. De gevolgen van het dreigen met importtarieven zijn eerder dat bedrijven die nu buiten de VS produceren, die productie (of assemblage) verplaatsen naar de VS. Echter, deze bedrijven kunnen in de VS alleen succesvol zijn als de dollar sterk in waarde daalt ten opzichte van andere valuta – en dat is geen eenvoudige opgave.

Defiscalisering

Trump heeft dit keer duidelijk gekozen voor de politiek van supply-side-economics onder Reagan, en in die filosofie past een relatief kleine overheid. In het kader van ‘drain-the-swamp’ kan voor Trump de overheid in Washington niet klein genoeg zijn. Ook het afschaffen van 10 bestaande regels voor elke nieuwe regel zal de kosten van de overheid verder omlaag brengen. Lagere belastingen zijn per definitie gunstig voor de economische ontwikkeling, al zullen zaken als gezondheidszorg en onderwijs op de lange termijn waarschijnlijk beter geregeld kunnen worden op overheidsniveau.

Belangrijk is dat Trump dit jaar de tijdelijke belastingverlagingen uit zijn eerste termijn verlengt. Het gaat daarbij om ongeveer 4,2 biljoen dollar aan belastingverlagingen, met name voor particulieren, verspreid over een periode van 10 jaar. Daarnaast zullen aanvullende belastingen worden afgeschaft, zoals belastingen op tips, overwerk en lokale belastingen. Uiteraard krijgen ‘made in America’-bedrijven een aanvullende belastingverlaging.

Deregulering

Net als tijdens zijn eerste termijn gingen veel van Trumps eerste decreten over het afschaffen van regels, vooral om ongedaan te maken wat Biden heeft gereguleerd. Dit is met name interessant voor bepaalde sectoren, zoals energie, financiën en gezondheidszorg, en zal naar verwachting een positieve bijdrage leveren aan de economie. Het is interessant om te zien in hoeverre dit een impuls zal geven aan fusies en overnames, en of investeerders en bedrijven ook gaan shoppen in Europa. Door de dalende euro en de lagere waarderingen is Europa opeens veel aantrekkelijker geworden.

Deregulering helpt ook bij het verlagen van de inflatie. Er bestaan vele definities van inflatie, maar in de Verenigde Staten is inflatie het meest tastbaar bij het tanken aan de pomp. Brandstofprijzen zijn onder Biden flink gestegen, wat ook een van de redenen was waarom Biden de verkiezingen verloor. Trump heeft inmiddels Saoedi-Arabië opgeroepen om meer olie te produceren en zou het ook toejuichen als er meer olie uit Rusland en/of Iran beschikbaar komt. Gezien de huidige overproductie van olie (de reservecapaciteit van Saoedi-Arabië bedraagt zo’n vijf miljoen vaten per dag) kan deregulering uiteindelijk ook bijdragen aan het drukken van de olieprijs. Daarnaast wil de VS zo’n drie miljoen vaten per dag extra produceren als onderdeel van Scott Bessents 3-3-3-plan.

DOGE

Dit staat voor Department of Government Efficiency, alhoewel zo’n ministerie niet bestaat en ook nog niet is opgericht. Elon Musk is medeverantwoordelijk voor dit initiatief, maar zeer waarschijnlijk heeft hij daarbij wel hulp of in ieder geval toestemming nodig van het Amerikaanse Congres. DOGE wil technologie inzetten om de efficiëntie bij de Amerikaanse overheid te verbeteren. Het potentieel daarvan is, net als bij veel andere overheden, enorm. Toch is het niet eenvoudig om dit te implementeren. Het ambtenarenapparaat functioneert in veel gevallen als een organisme dat zichzelf probeert in stand te houden. Dit is overigens vergelijkbaar met wat vaak voorkomt bij grote organisaties. In beide gevallen zitten er vooral veel mensen om het salaris van andere mensen te rechtvaardigen. Meer medewerkers verhogen de status en het salaris binnen een organisatie.

Wie rondkijkt in zo’n organisatie ziet al snel volop verbeterpotentieel, maar het realiseren daarvan is een stuk lastiger. Misschien kan iemand die raketten verticaal kan laten landen, zoals Musk, daar toch in slagen. DOGE zou kunnen helpen het begrotingstekort te verminderen, al zal Trump waarschijnlijk nog wel een paar belastingposten vinden om te verlagen. Bovendien zou DOGE aanzienlijke besparingen kunnen opleveren bij militair materieel, waar een F-35 tegenwoordig moet afleggen tegen de eerste de beste drone. Het besparingspotentieel loopt daarmee al snel op tot honderden miljarden dollars.

Han Dieperink, Chief Investment Officer

Disclaimer

Abonneer op deze nieuwsbrief via www.aureus.eu/nieuwsbrief 

Voor tussentijdse updates, volg Auréus op Linkedin