De toegevoegde waarde van onzekerheid

Goede onzekerheid

Hoe kunnen beleggers, investeerders en beleidsmakers goede onzekerheden isoleren? Een manier is gebaseerd op pure statistiek, wat technisch semivariantie wordt genoemd. Eenvoudig gezegd is dit een techniek die aangeeft of onzekerheid de positieve kant van toekomstige groeiverdeling domineert (goed) of de negatieve kant (slecht).

Een sprekend voorbeeld van goede onzekerheid – onzekerheid die zich concentreert op de positieve kant van groeivooruitzichten – is de dotcom-revolutie van de jaren negentig. Toen mensen die eerste technologie zagen, wisten ze dat het de wereld ten goede zou veranderen. Maar hoe goed zou die technologie eigenlijk worden? Het was een grote belofte in de verre toekomst. Dat is nog steeds onzekerheid, maar het richt zich op de positieve kant van het economische groeitraject. In de tweede helft van de jaren negentig was de beurs volatiel, maar steeg tegelijkertijd sterk.

De introductie van generatieve kunstmatige intelligentie is een ander voorbeeld van goede onzekerheid. We weten nog niet volledig hoe we die technologie kunnen benutten, maar de onzekerheid is niet noodzakelijk negatief. Het moedigt mensen juist aan om meer te investeren in onderzoek en ontwikkeling. Ze zullen niet terugdeinzen voor het uitbreiden van economische activiteit. Het draagt ook bij aan de hoge waarderingen van technologiebedrijven die we momenteel in de markten zien.

Tijdshorizon als indicator

Een andere belangrijke maatstaf die aangeeft of onzekerheid een positief of negatief effect zal hebben, is de tijdshorizon. Korte termijnonzekerheid drukt vaak de activiteit, maar lange termijnonzekerheid kan optimisme en investeringen stimuleren. Onzekerheid over de korte termijn is nadelig omdat het de kans op een verkeerde beslissing vergroot, en zodra je beseft dat je een fout hebt gemaakt, heb je weinig flexibiliteit om je actie te corrigeren. Maar bij onzekerheid over de lange termijn denk je aan de positieve kant van je investeringsprojecten. Als het misgaat, heb je de kans om het project te verlaten. Hoe langer de horizon, hoe meer je als CEO bereid bent om onzekerheid als een kans te zien.

Downstream vs. upstream onzekerheid

Op klanten gebaseerde onzekerheid, ook wel downstream onzekerheid genoemd, heeft meestal langetermijneffecten, terwijl leverancier gebaseerde onzekerheid voornamelijk de korte termijn beïnvloedt. Als de eerste hoger is, is het een goed moment om als bedrijf te investeren. Het vertelt je dat onzekerheid voornamelijk gaat over perspectieven op lange termijn, en je zou het als een kans moeten zien.

Zo ging COVID gepaard met veel onzekerheid, maar economisch gezien was het duidelijk anders dan eerdere crises. In tegenstelling tot andere recessies die werden gedomineerd door hogere upstream onzekerheid, werd de toename van onzekerheid tijdens COVID veroorzaakt door hogere downstream onzekerheid van bedrijven die het dichtst bij de eindconsumenten staan. Met andere woorden, het goede type macro-economische onzekerheid nam toe. Op basis daarvan zou een zeer korte recessie verwacht mogen worden, waarbij de economische omstandigheden sneller dan verwacht zullen verbeteren. Voor beleidsmakers had dit kunnen betekenen dat ze de rente eerder hadden verhoogd, waardoor mogelijk inflatiedruk was verminderd.