De Pionier: Abigail Johnson, de nieuwe koers van Fidelity

In een industrie waar glazen plafonds zo dik zijn als kluisdeuren, is Abigail Johnson een zeldzame verschijning. Als CEO van Fidelity Investments beheert zij een vermogen van meer dan 13 triljoen dollar en leidt ze een van ’s werelds machtigste financiële instellingen. Maar haar grootste overwinning was misschien wel het doorbreken van een familieparadigma dat decennialang had standgehouden.

Het gewicht van een dynastie

Toen Abigail Johnson in 2014 de leiding overnam van haar vader Edward “Ned” Johnson III, erfde zij niet alleen een bedrijf, maar een complete visie op hoe financiële dienstverlening hoorde te werken. Fidelity was in 1946 opgericht door haar grootvader Edward Johnson II, en drie generaties lang hadden de Johnsons hun stempel gedrukt op de Amerikaanse beleggingscultuur. Ned Johnson had het bedrijf getransformeerd van een regionaal fonds naar een wereldwijde reus, met innovaties zoals directe verkoop van beleggingsfondsen aan individuele beleggers en de introductie van discount-makelaardiensten.

Maar toen Abigail de teugels overnam, stond er een fundamentele keuze op de agenda die de toekomst van Fidelity zou bepalen: zou het bedrijf zich aansluiten bij de UN Principles for Responsible Investment (PRI)?

De discussie over PRI-lidmaatschap na lang aandringen door Paul van Olst bij Fidelity Nederland, legde een fascinerende scheidslijn bloot tussen generaties en wereldbeelden. Voor Ned Johnson, een man die zijn carrière had opgebouwd in een tijd waarin shareholder value de enige maatstaf was, vertegenwoordigde de VN iets dat veel Amerikanen wantrouwen: een internationale organisatie waarin kleinere landen de Verenigde Staten de les zouden lezen over hoe zaken te doen.

“Ik ga me niet verantwoorden aan de Verenigde Naties,” zou hij hebben gesteld tijdens interne discussies. Voor hem, en voor veel van zijn generatie Amerikaanse zakenlieden, was de VN geen neutrale arbiter van universele normen, maar een organisatie waarin de VS het leeuwendeel van de rekening betaalt terwijl anderen de regels dicteren.

Deze houding is begrijpelijker dan Europeanen vaak beseffen. Waar wij de VN zien als drager van universele waarden en internationale samenwerking, ervaren veel Amerikanen haar als een bureaucratische machine die hun nationale soevereiniteit ondergraaft. Voor een selfmade zakenman als Ned Johnson, die Fidelity had opgebouwd volgens zijn eigen principes en visie, moet het vooruitzicht van externe richtsnoeren hebben gevoeld als een inbreuk op zijn autonomie.

De nieuwe generatie aan het roer

Abigail Johnson daarentegen begreep dat de wereld was veranderd. Geboren in 1961, was zij opgegroeid in een tijd waarin maatschappelijk verantwoord ondernemen geen luxe was, maar een noodzaak. Als Harvard Business School-afgestudeerde had zij geleerd dat duurzaamheid en winstgevendheid geen tegenstellingen hoefden te zijn.

Toen zij CEO werd, tekende Fidelity vrijwel onmiddellijk het PRI-akkoord. Het was een symbolische, maar krachtige daad die liet zien dat onder haar leiding Fidelity een nieuwe koers zou varen. De organisatie zou voortaan expliciet rekening houden met Environmental, Social en Governance (ESG) factoren in haar beleggingsbeslissingen.

Meer dan alleen symboliek

Johnsons beslissing om PRI te ondertekenen was echter meer dan een generatiewisseling of een pr-stunt. Het vertegenwoordigde een fundamenteel andere benadering van kapitaalbeheer. Waar haar vader en grootvader vooral hadden gefocust op het democratiseren van beleggen – het toegankelijk maken van de aandelenmarkt voor gewone Amerikanen – ging Abigail een stap verder door het concept van verantwoordelijk beleggen te omarmen.

Onder haar leiding introduceerde Fidelity sustainability-gerichte fondsen, verhoogde het bedrijf de druk op bedrijven om meer transparantie te bieden over klimaatrisico’s, en begon het actief te stemmen op aandeelhoudersvergaderingen over ESG-kwesties. In 2018 lanceerde Fidelity zelfs een platform voor institutionele beleggers om in cryptocurrency te handelen – een innovatie die paste bij haar visie op de toekomst van financiële dienstverlening.

De Amerikaanse tegenstelling

Johnsons verhaal illustreert een bredere Amerikaanse tegenstelling. Terwijl veel Amerikaanse bedrijfsleiders publiekelijk sceptisch zijn over internationale samenwerking en VN-initiatieven, zijn hun bedrijven vaak voorlopers in het implementeren van duurzame praktijken. De private sector loopt vooruit op de politiek, gedreven door marktmechanismen en klantenvraag eerder dan door ideologie.

Voor Johnson was PRI-lidmaatschap geen politiek statement, maar een zakelijke noodzaak. Millennials en Gen Z-beleggers wilden steeds vaker dat hun investeringen zowel rendement als impact opleverden. Institutionele beleggers vroegen naar ESG-criteria. De markt veranderde, en Fidelity moest meeveranderen.

De weerstand binnen Fidelity tegen PRI-lidmaatschap was begrijpelijk. Veel medewerkers hadden decennialang gewerkt volgens een model waarin financiële prestaties de enige maatstaf waren. Het idee dat externe normen zouden bepalen hoe zij beleggingsbeslissingen maakten, voelde als verraad aan de Fidelity-cultuur.

Maar Johnson wist deze weerstand om te buigen door aan te tonen dat ESG-criteria geen belemmering vormden voor goede resultaten, maar juist een extra tool om risico’s te identificeren en kansen te benutten. Bedrijven met sterke governance, duurzame praktijken en diverse teams presteerden op de lange termijn vaak beter dan hun traditionele concurrenten.

De erfenis van een pionier

Vandaag de dag beheert Fidelity onder Johnsons leiding meer dan 13 triljoen dollar aan activa en bedient het meer dan 40 miljoen klanten wereldwijd. Het bedrijf is uitgegroeid tot een van de meest diverse en innovatieve spelers in de financiële sector, met investeringen in blockchain-technologie, robo-advisors en duurzame fondsen.

Johnson heeft bewezen dat je tegelijkertijd trouw kunt blijven aan familietradities en een nieuwe weg kunt inslaan. Zij heeft Fidelity’s democratiserende missie behouden – het toegankelijk maken van beleggen voor iedereen – terwijl zij het uitbreidde met een verantwoordelijkheidscomponent.

Voor Europese beleidsmakers en bedrijfsleiders biedt Johnsons verhaal interessante inzichten. Het toont aan dat Amerikaanse weerstand tegen internationale samenwerking vaak genuanceerder is dan het lijkt. Terwijl politici en commentatoren mogelijk de VN bekritiseren, zijn veel bedrijfsleiders bereid om internationale standaarden te omarmen als deze zakelijke zin maken.

Het verhaal illustreert ook het belang van pragmatisme boven ideologie. Johnson slaagde erin om PRI-lidmaatschap door de organisatie te krijgen niet door te prediken over wereldverbetering, maar door aan te tonen dat duurzaam beleggen goed was voor de business.

De toekomst van financiën

Als we naar de toekomst kijken, vertegenwoordigt Abigail Johnson een nieuwe generatie financiële leiders die begrijpen dat winstgevendheid en maatschappelijke verantwoordelijkheid samen kunnen gaan. Haar succesvolle transformatie van Fidelity laat zien dat ook de meest traditionele financiële instellingen kunnen evolueren zonder hun identiteit te verliezen.

In een tijd waarin de financiële sector onder druk staat om zijn rol in klimaatverandering, ongelijkheid en andere maatschappelijke uitdagingen te heroverwegen, biedt Johnson een roadmap voor verandering. Niet door het verleden te verwerpen, maar door het te combineren met nieuwe inzichten en veranderende marktomstandigheden.

Haar verhaal is uiteindelijk dat van elke echte pionier: iemand die de moed heeft om gebaande paden te verlaten, ook als dat betekent dat je je familie, je organisatie en je industrie moet overtuigen om mee te gaan op een onzekere reis naar een betere toekomst.

Han Dieperink, Chief Investment Officer

Disclaimer

Abonneer op deze nieuwsbrief via www.aureus.eu/nieuwsbrief 

Voor tussentijdse updates, volg Auréus op Linkedin