De overwinning van thematisch beleggen

Traditioneel wordt een aandelenmarkt onderverdeeld in regio’s, landen en sectoren. Dat lijkt een logische indeling, maar in de praktijk blijkt het niet eenvoudig om op basis van deze verdeling structureel de aandelenmarkt te verslaan. Dit komt vooral doordat het belang van zowel landen- als sectorverdeling de afgelopen decennia is afgenomen.

Waar specifieke landen vroeger nog voor diversificatie konden zorgen, handelen met name ontwikkelde landen tegenwoordig grotendeels als één blok, gestimuleerd door de toenemende populariteit van indexbeleggen. De introductie van de euro en de tendens om opkomende markten als één blok te beschouwen, hebben de nadruk verlegd van landen naar regio’s. Deze focus op regioverdeling (en het gewicht van regio’s in de wereldindex) versterkt een “winner-takes-all”-effect, waarbij het aandeel van de Verenigde Staten steeds zwaarder weegt.

De index steeds vaker al uitgangspunt

Wanneer steeds meer beleggers, expliciet of impliciet, een naar marktkapitalisatie gewogen index als uitgangspunt nemen, profiteren vooral grote bedrijven. Kleine bedrijven zitten vaak niet in de index, terwijl grote bedrijven juist kunnen voldoen aan de strengere regelgeving en hier zelfs van kunnen profiteren. Grote bedrijven maken doorgaans deel uit van de meeste indices, terwijl kleine bedrijven (small caps) vaak worden uitgesloten. Regelgeving, zoals MiFID II, maakt het bovendien minder aantrekkelijk voor professionele partijen om kleine bedrijven te volgen.

Duurzaamheid als verstorende factor

Grote bedrijven beschikken over voldoende middelen om hoog te scoren op het gebied van duurzaamheid. Dit wordt duidelijk uit initiatieven zoals de Europese Green Deal en wetgeving zoals SFDR. Vooral de grootste bedrijven kunnen zich een ‘Chief Sustainability Officer’ veroorloven. Tegelijkertijd gebruiken steeds meer bedrijven – en bijvoorbeeld ook pensioenfondsen – uitgebreide communicatie over duurzaamheid om operationele tekortkomingen te maskeren. Zo lijkt er een verband te zijn tussen pensioenfondsen met een lage dekkingsgraad en een nadruk op duurzaamheid. Iedereen brengt immers liever goed nieuws.

Sectorbeleggen

Wat voor de landenverdeling het geval is, geldt ook voor sectorbeleggen. Daarvoor zijn meerdere oorzaken. Natuurlijk worden ook sectorbeleggers geconfronteerd met nivellerende effect van indexbeleggen, maar ook sectoren zelf zijn aan het veranderen en ook steeds minder stabiel. De GICS-classificatie zoals die eind jaren negentig voor het eerst is vastgesteld, verandert in een steeds sneller tempo. Daarbij komt dat disruptieve innovaties in de afgelopen decennia er voor hebben gezorgd dat in steeds meer sectoren IT een belangrijke rol is gaan spelen. ‘Software is eating the world’.

Ook gaan veranderingen in de economie steeds sneller waardoor veranderingen in zowel de landen- als de sectorrotaties ook sneller gaan en ook moeilijker zijn te voorspellen. Wie gebruikt maakt van een model op basis van historische data loopt door de betere beschikbaarheid van data, de toegenomen rekenkracht van computers en het succes van het gebruik van algoritmes een steeds groter risico op ‘overfitting’ of ‘overtraining’.  Verder zorgen disruptieve innovaties juist voor grote verschillen juist binnen sectoren, niet tussen sectoren onderling. Ook binnen een sector geldt steeds vaker ‘winner takes all’.

Factorbeleggen

Wat geldt voor de landenverdeling, geldt ook voor sectorbeleggen. Verschillende factoren spelen hierbij een rol. Naast het nivellerende effect van indexbeleggen veranderen sectoren zelf in een steeds sneller tempo. De GICS-classificatie, die eind jaren negentig werd geïntroduceerd, wordt steeds vaker aangepast. Disruptieve innovaties hebben ervoor gezorgd dat IT een centrale rol speelt in veel sectoren. Zoals Marc Andreessen zei: “Software is eating the world.”

Door de snelle veranderingen in de economie worden zowel landen- als sectorrotaties moeilijker te voorspellen. Modellen die gebaseerd zijn op historische data lopen door verbeterde data-analysemogelijkheden en de groeiende rekenkracht van computers een groter risico op ‘overfitting’ of ‘overtraining’. Disruptieve innovaties veroorzaken bovendien grote verschillen binnen sectoren, terwijl verschillen tussen sectoren juist afnemen. Ook binnen een sector geldt steeds vaker: “winner-takes-all.”

Toenemende belang van thematisch beleggen

Een actieve allocatie over regio’s, landen, sectoren of factoren is voorbehouden aan actieve beleggers. Daartegenover staat een groeiende groep passieve beleggers, die zich minder bezighouden met op fundamenten gebaseerde verdelingen. Toch maken ook passieve beleggers steeds vaker actieve keuzes binnen ETFs, waarbij belangrijke economische ontwikkelingen worden meegenomen.

Nu is de meest natuurlijke manieren hoe mensen met elkaar communiceren door middel van een verhaal. Het vermogen om elkaar verhalen te vertellen is uniek voor de mens en onderscheidt ons van dieren en – zeker als sprake is van veel verbeelding – ook van kunstmatige intelligentie. Het vermogen om elkaar verhalen te vertellen wordt verder versterkt door de kracht van social media en de verdere perfectionering van marketing. Tegelijkertijd lijkt de ‘Fear of missing out’ tegenwoordig een grotere rol te spelen dan vroeger (ook dankzij indexbeleggen en de vergelijking met de index), voor veel beleggers is het ‘carrièrerisico’ toegenomen.

Thematisch beleggen gemaakt voor de toekomst

Thematisch beleggen wordt niet gehinderd door beperkingen op het gebied van sectoren, landen of regio’s. Het overstijgt deze traditionele indelingen en leent zich bij uitstek voor storytelling en ‘financial entertainment.’ Hoewel markten efficiënt zijn, geldt dat niet voor alle deelnemers. Zo kopen sommige mensen nog steeds aandelen van Heineken omdat het mooi weer is. Thematisch beleggen speelt bovendien in op snelle economische veranderingen, zoals de recente aandacht voor kunstmatige intelligentie (AI). Dankzij de introductie van ChatGPT willen steeds meer mensen investeren in AI, vaak uit angst om de boot te missen. Dit leidt tot hogere investeringen in AI, waarbij het aanbod de vraag creëert.

Vorig jaar schreef ik dat thematisch beleggen een manier is om te profiteren van hypes. Het standaardwerk om hypes te begrijpen is Manias, Panics and Crashes van Charles P. Kindleberger. Nadat vrijwel al het rendement vorig jaar werd gedreven door de “Magnificent Seven”, waren deze aandelen ook dit jaar weer de sleutel tot het verslaan van de markt, met een gelijk gewogen stijging van meer dan 60 procent. Regio’s, landen, sectoren en factoren speelden hierbij slechts een marginale rol. De kans is groot dat thematisch beleggen ook in de toekomst bepalend zal zijn voor het aandelenrendement.

Han Dieperink, Chief Investment Officer

Disclaimer

Abonneer op deze nieuwsbrief via www.aureus.eu/nieuwsbrief 

Voor tussentijdse updates, volg Auréus op Linkedin