Twee oud-onderdelen van Philips zorgden afgelopen week voor de nodige volatiliteit. Eerst kwam ASML dinsdag te vroeg met tegenvallende resultaten. Daarna kwam TSMC juist met meevallende cijfers. ASML is een afsplitsing van Philips en TSMC is de Taiwanese joint-venture die startte met techniek van Philips en toen het moeilijk ging met TSMC, door Philips in leven werd gehouden. Dankzij de foundry TSMC was Philips het eerste bedrijf in de chipsindustrie die ‘fabless’ ging. ASML en TSMC waren het afgelopen kwartaal over één onderdeel eens. Op het gebied van kunstmatige intelligentie is de groei nog altijd fenomenaal. Daarbuiten is er nog wel wat op aan te merken.
ASML
Dat ASML tegenwoordig een Franse topman heeft, betekent ook dat de rapportage er ook met de Franse slag naar slaat. En dat bij een technologiebedrijf waar alles draait om precisie. Eigenlijk was het moment van rapporteren schokkender dan het bericht zelf. De cijfers zelf waren namelijk beter dan verwacht, alleen de orderintake viel nogal tegen. Nu zijn orders bij de toeleverende chipsindustrie traditioneel nogal ‘lumpy’ en dit keer waren er wel wat bijzondere oorzaken. Zo hebben Chinezen vooruitlopend op de Amerikaanse boycot extra bestellingen gedaan en zal de omzet nu terugzakken van 50 procent van het totaal naar 20 procent. De Chinezen behalen overigens met die oudere apparaten van ASML verrassend goede resultaten, waarmee men zelfs 5Nm chips kan produceren (weliswaar met de nodige uitval, maar toch). Verder is de vraag naar AI wel groot, maar in bijvoorbeeld de auto-industrie komt het een na het andere bedrijf met een winstwaarschuwing.
Bij specifieke afnemers van ASML (Samsung en Intel) gaat het wel wat minder (beiden hebben ook technische problemen) Verder klagen klanten van ASML wel over de prijs van de nieuwste machines (enkele honderden miljoene), maar met een nagenoeg monopolie heeft ASML daar geen boodschap aan. De enige manier waarop klanten van ASML nog enige macht hebben over het bedrijf is door orders uit te stellen. Dat kan omdat de levertijd van een machine al snel 12 tot 18 maanden is. Een kwartaal vroeger of later bestellen maakt dan niet zo veel uit. De markt rekende kennelijk al op een tegenvaller, want inclusief de koersdaling van afgelopen week staat het aandeel 37 procent onder de top.
Voor een marktleider en monopolist in de semiconductor industrie is dan 25 keer de winst opeens helemaal niet zo duur. De EUV-markt zal naar verwachting met 20 procent groeien de komende jaren. Ook het 2025-budget van de grootste klant (TSMC) gaat omhoog, in januari volgen daarover de details. Bovendien is ASML niet afhankelijk van één specifieke chipcyclus. Het zijn feitelijk meerdere cycli naast elkaar die in combinatie met de onderliggende structurele groei zorgt voor een supercyclus.
ASML profiteert uiteindelijk ook van de Chinese boycot doordat over de hele wereld nieuwe fabrieken worden gebouwd, waarin machines van ASML worden geplaatst. In plaats van enkele foundries, met TSMC als absolute marktleider, komen er in snel tempo nieuwe fabrieken bij. Hoewel het maar de vraag is of die chips daar goedkoper zijn dan die uit Taiwan, zet men dit onder de nodige politieke druk door. De verwachtingen voor volgend jaar zijn naar beneden bijgesteld, maar als de markt blijft doorgroeien dan zijn er in de loop van volgend jaar alweer positieve bijstellingen mogelijk.
Kunstmatige intelligentie
Zowel ASML als TSMC gaven aan dat het bijzonder goed loopt op de markt voor kunstmatige intelligentie. De chips van Nvidia gaan naar de clouds van Microsoft, Amazon, Google, Oracle en Meta. Daar worden de kunstmatig intelligentie modellen getraind met grote hoeveelheden data. Klanten van die bedrijven gebruiken die modellen voor eigen toepassingen. Er worden in snel tempo nieuwe datacentra gebouwd en de vraag naar energie is zo sterk dat er volop wordt gekeken naar kleine en modulaire kerncentrales tot en met het opnieuw opstarten van de grotere centrales.
Ook komen er dagelijks nieuwe applicaties die gebruik maken van kunstmatige intelligentie. De markt voor AI-chips zal volgens marktonderzoekers groeien van 45 miljard dollar in 2023 naar 280 miljard dollar in 2027 en uiteindelijk naar 400 miljard dollar.
Cijferseizoen
Het cijferseizoen is begonnen. In de Verenigde Staten kwam 79 procent van de bedrijven met beter dan verwachte resultaten met en gemiddelde positieve winstverrassing van 6,5 procent boven de taxaties. Die resultaten werden ook beloond waardoor zowel de Dow Jones index als de S&P 500 afgelopen week nieuwe recordstanden bereikten. De Nasdaq staat net onder het all-time-high van juli. Komende week is het drukker en rapporteren 112 bedrijven uit de S&P 500. De grootste outperformer afgelopen week waren de aandelen van financials. Verder presteerden cyclische aandelen opnieuw beter dan defensieve aandelen.